Roş Aşana, (Rosh hashana),
Yahudilikte dinsel yılbaşı törenleri,
Yahudi takvim yılının başlangıcında kutlanan bayram,
Yahudi yılının başlangıcı,
Roş Aşana (İbranice: Roş haŞana; Roş=Baş, Şana=Yıl)
Musevi takvimine göre yılbaşıdır ve dünyanın her yerindeki Museviler tarafından bayram olarak törenlerle kutlanır.Roş Aşana son derece ciddi bir kutlamadır. Kefaret günü olan Yom Kippur’a değin geçen 10 pişmanlık gününün başlangıç gününü temsil eder. Bu gün Tanrı’nın geçen tüm yıl boyunca her bir Yahudinin, günlük hayatlarının her gününde neler yaptığını tarttığı günlerin başlangıcıdır.
İki gün süren bayram boyunca ailece yemek yeme ve ballı elma veya elma reçeli yeme adetleri vardır. Havra (sinagog)’ da bayramın ikinci sabahı senenin iyi geçmesini dilemenin sembolü olarak koç boynuzundan yapılan Şofar isimli çalgı çalınır. Roş Aşana’ nın kutlandığı gün boyunca Yahudilerin haftalık tatil günü olan Şabbat günü yani cumartesi günü olan yasaklar geçerlidir. Bu bayram günü ile birlikte ‘Atseret Yeme Hateşuva’ denilen on günlük nedamet ve ibadet günleri başlar. Tişri ayının ilk günü -Yılbaşı- Roş Aşana olarak anılır.
Roş Aşana bayramının başka isimleri aşağıda gösterilmiştir. Kelime anlamı olarak “Yıl Başı” anlamına gelen Roş Aşana, farklı isimlerle de anılır:
1. Roş Aşana; En yaygın olarak kullanılan, insanoğlunun yaratıldığı gün, yaradılışın başı, yılın başı anlamında kullanılan Roş Aşana‘dır.
2. Şabaton: Yedinci ayın ilk gününde kutlanan bir dinlenme günü olduğu için bu şekilde adlandırılır.3. Zihron Terua: Şofar sesi ile anılma günü.
4. Yom Terua: Şofar çalınma günü. Kutsal Tapınak-Bet Amigdaş zamanında ‘Ulu Günler’ Roş Aşana ve Kipur’un yaklaştığını hatırlatıp Tanrı’ya dönmeye çağıran şofar sesini anımsatır.
5. Yom Ha-Din: Yargı günü. Bu günde herkes, Tanrı’nın önünden tek tek geçerek yıl içindeki davranışları için değerlendirilip yargılanır.
6. Yom Ha-Zikkaron: Hatırlama günü. Tanrı’nın tüm evrenin Mutlak Hakimi ve Kralı olduğunu her daim hatırlamak gerektiğini vurgular.
Yahudilik tarihinde Tişri ayı;
“İlk Yaratılan” 1 Tişri – Adem ve Havva yaratıldı.
“İlk Günah” : 1 Tişri – Yasak meyvanın yenmesiyle ilk günah işlendi.
“İlk Ceza-Tufan”:
“İlk Yaratılan” 1 Tişri – Adem ve Havva yaratıldı.
“İlk Günah” : 1 Tişri – Yasak meyvanın yenmesiyle ilk günah işlendi.
“İlk Ceza-Tufan”:
Tişri – (M.Ö. 2105)-Nuh’un üçüncü defa gönderdiği güvercin zeytin dalıyla geri döndü.
1 Tişri – (M.Ö 1677)
– İbrahim oğlu İshak’ı (İslam dinine göre İsmail’i) kurban etmeye götürdü. Ayrıca İbrahim’in karısı Sarah 127 yaşında öldü.
8 Tişri – (M.Ö. 826) – Süleyman Mabedi’nin inşasının bitişi 14 günlük bir festivalle kutlandı.
10 Tişri – (M.Ö. 1313) – Musa ikinci defa On Emir’i indirdi.
İlk yorum yapan olun